In september kiezen de leden van PRO bij welke Europese fractie de partij gaat horen. Wij analyseerden daarvoor elke hoofdelijke stemming van het Europees Parlement sinds de gezamenlijke lijst van 2024, in totaal 5.567, volledig openbaar en tot op de stemming controleerbaar.
Eerst weten, dan stemmen.Cijfers bijgewerkt t/m de plenaire zitting van 9 juli 2026 · bron: HowTheyVote.eu
PRO is ontstaan uit GroenLinks en de PvdA. Die twee partijen horen in Europa bij verschillende families, en dus zitten de Europarlementariërs van PRO nu nog verdeeld over twee fracties. Het referendum beslist welke het wordt.
De fractie van de Europese Groene Partij (EGP).
De fractie van de Partij van de Europese Sociaaldemocraten (PES).
EGP en PES zijn de Europese partijen waar GroenLinks en de PvdA lid van zijn; Groenen/EVA en S&D zijn hun fracties in het Europees Parlement. In de praktijk kiest PRO in september dus één van deze twee fracties.
595 keer moest PRO een kant kiezen. Dit is de uitkomst:
eigen lijn (4%): meestal sámen onthouden, tussen de families in
volgde PRO de meerderheid van de Groenen (64,9%)
volgde PRO de meerderheid van S&D (31,1%)
eigen lijn: 18 keer samen onthouden, 3 keer voor, 3 keer tegen
Ook per lid wijst het dezelfde kant op: het gemiddelde PRO-lid stemde (gewogen) in 92,5% van de gevallen mee met de Groenen-meerderheid en in 89,8% met die van S&D.
Maar in ruim 8 van de 10 stemmingen (84%) staan de Groenen en S&D niet tegenover elkaar. Zo'n stemming laat het verschil niet zien: de Groenen en S&D stemmen daar hetzelfde.
Maar een botsing dwingt niet altijd tot een keuze. In 1 op de 3 (297 stemmingen) is PRO zelf verdeeld, groen en rood in gelijke aantallen tegenover elkaar. Die verdeelde stemmingen zijn een verhaal op zich; daarover later meer.
De uitkomst van die 595 keuzes staat hierboven: 65% Groenen, 31% S&D, 4% eigen lijn.
Altijd een meerderheid voor de Groenen.
Elke telmethode heeft een zwakte; daarom tellen we op vijf manieren. Blijft de conclusie staan, dan is ze robuust.
Methode 5 negeert onthoudingen en meet pure stemrichting: de verwantschapskloof krimpt dan tot 1,4 punt. Veel van het verschil zit dus in onthoudingsgedrag, niet in tegengestelde richting. De percentages gaan steeds over de botsingen waarin PRO als 1 blok stemde.
Per stemming is het standpunt van een fractie of delegatie de positie (voor, tegen of onthouding) met de meeste stemmen onder de leden die stemden. Afwezigen tellen niet mee; bij een gelijke stand is er geen standpunt. Een botsing is een stemming waarin de meerderheden van de Groenen en S&D allebei een standpunt hadden én verschilden. Waar PRO vervolgens als 1 blok stemde, telt de keuze mee.
"Eerst weten, dan stemmen" geldt ook voor ons eigen werk. Elk cijfer op deze site is onafhankelijk gecontroleerd: een los verificatiescript herberekent alles rechtstreeks uit de ruwe brondata. Resultaat: 86 van de 86 controles geslaagd. De vaste ijkpunten: PRO volgde 386 keer de Groenen en 185 keer S&D; die absolute aantallen gelden onder elke telwijze.
Bron: HowTheyVote.eu, release 2026-07-11 (open licentie, naamsvermelding; via die link staan de exact gebruikte databestanden) · scope: 16 juli 2024 t/m 9 juli 2026 · het Europees Parlement heeft in augustus reces; na de plenaire van september werken we alle cijfers bij, vóór de ledengesprekken.